Tác động của việc thiếu vắc xin - Vì sao dịch bệnh dễ bùng phát nếu trẻ không được tiêm đầy đủ?
Thiếu vắc xin khiến trẻ đối mặt với nguy cơ mắc bệnh truyền nhiễm nguy hiểm. Tìm hiểu tác động nghiêm trọng khi trẻ không được tiêm chủng đầy đủ và vì sao dịch bệnh có thể bùng phát
Vắc xin được xem là "lá chắn" bảo vệ trẻ khỏi hàng chục bệnh truyền nhiễm nguy hiểm như sởi, bại kiệt, ho gà, viêm màng não....Tuy nhiên, nhiều cha mẹ còn chần chừ, trì hoãn hoặc bỏ sót lịch tiêm cho con. Việc này không chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe của trẻ mà còn tạo điều kiện cho dịch bệnh bùng phát trở lại trong cộng đồng.
Trong bài viết này, chúng ta cùng tìm hiểu tác động của việc thiếu vắc xin và lý do vì sao trẻ cần được tiêm chủng đầy đủ, đúng lịch.
1. Vắc xin và vai trò trong việc phòng bệnh

Vắc xin giúp cơ thể trẻ tạo kháng thể, chống lại các virus và vi khuẩn gây bệnh. Nhờ tiêm chủng, nhiều bệnh từng gây tử vong hàng loạt như đậu mùa, bại liệt đã được kiểm soát và gần như biến mất ở nhiều quốc gia. Tiêm chủng không chỉ bảo vệ từng cá nhân mà còn tạo nên miễn dịch cộng đồng, giúp cả xã hội giảm nguy cơ dịch bệnh bùng phát.
2. Tác động khi trẻ thiếu vắc xin
Nguy cơ mắc bệnh truyền nhiễm cao hơn
- Trẻ chưa tiêm đủ vắc xin có nguy cơ cao bị nhiễm sởi, ho gà, viêm gan B, viêm màng não, cúm…
- Đây là những bệnh có thể gây biến chứng nặng như viêm phổi, viêm não, thậm chí tử vong.
Gánh nặng y tế và kinh tế
- Khi mắc bệnh, trẻ cần điều trị dài ngày, tốn kém chi phí thuốc men, viện phí.
- Gia đình chịu áp lực tâm lý, ảnh hưởng công việc do phải chăm sóc con.
- Xã hội chịu thêm gánh nặng y tế khi dịch bùng phát trên diện rộng.
Suy giảm miễn dịch cộng đồng
- Khi tỷ lệ tiêm chủng giảm, miễn dịch cộng đồng bị phá vỡ.
- Chỉ cần một ca bệnh xâm nhập, dịch có thể lan nhanh và ảnh hưởng cả những trẻ đã tiêm nhưng chưa đủ mũi hoặc chưa đạt hiệu quả bảo vệ.
Ví dụ dịch bệnh bùng phát do thiếu vắc xin

Bệnh sởi
- Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) ghi nhận, tại nhiều quốc gia, khi tỷ lệ tiêm chủng sởi giảm xuống dưới 90%, dịch sởi đã quay trở lại.
- Việt Nam cũng từng có các đợt dịch sởi năm 2014 và 2019, chủ yếu ở trẻ chưa tiêm hoặc tiêm chưa đủ mũi.
Bệnh ho gà
- Ho gà là bệnh lây lan nhanh qua đường hô hấp.
- Nhiều trường hợp tử vong ở trẻ sơ sinh do chưa kịp tiêm vắc xin hoặc bị bỏ lỡ lịch tiêm.
Bại liệt
- Bại liệt từng là nỗi ám ảnh với hàng triệu trẻ em toàn cầu.
- Nhờ tiêm vắc xin, nhiều nước đã loại trừ được bại liệt, nhưng WHO cảnh báo bệnh vẫn có nguy cơ quay lại nếu lơ là tiêm chủng.
Cúm mùa và các bệnh hô hấp
- Trẻ không được tiêm phòng cúm dễ bị biến chứng viêm phổi, hen suyễn, nặng hơn là suy hô hấp.
- Dịch cúm có thể lây lan diện rộng trong trường học, gây ảnh hưởng đến cả cộng đồng.
3. Vì sao cha mẹ thường bỏ lỡ lịch tiêm và giải pháp
- Lo ngại tác dụng phụ của vắc xin.
- Trẻ bị bệnh nhẹ và cha mẹ ngại đưa đi tiêm lại sau đó.
- Lịch tiêm phức tạp, nhiều mũi nhắc lại, cha mẹ dễ quên.
- Thiếu thông tin chính thống về sự cần thiết của từng loại vắc xin.
Giải pháp để trẻ không thiếu vắc xin

Tuân thủ lịch tiêm chủng đầy đủ
- Cha mẹ cần ghi nhớ và đưa trẻ đi tiêm đúng lịch từ sơ sinh đến 12 tuổi.
- Có thể tham khảo lịch tiêm chuẩn từ VNVC hoặc chương trình Tiêm chủng mở rộng quốc gia.
Đăng ký gói tiêm chủng trọn gói tại VNVC
- Được nhắc lịch tự động, tránh quên mũi.
- Tiết kiệm chi phí, đảm bảo đầy đủ các loại vắc xin cần thiết.
Theo dõi thông tin chính thống
- Tìm hiểu tại các trung tâm tiêm chủng uy tín.
- Hỏi ý kiến bác sĩ khi trẻ có biểu hiện bất thường trước ngày tiêm.
Thiếu vắc xin không chỉ đe dọa sức khỏe của từng trẻ mà còn làm gia tăng nguy cơ dịch bệnh bùng phát trong cộng đồng. Vì vậy, cha mẹ cần chủ động đưa trẻ đi tiêm chủng đầy đủ, đúng lịch, đảm bảo con được bảo vệ toàn diện và góp phần xây dựng một cộng đồng khỏe mạnh, không dịch bệnh.