“Con mới tập đi nên vấp ngã là bình thường.”
Đúng vậy.
Khi mới biết đứng và bước những bước đầu tiên, bé chưa thể giữ thăng bằng thật tốt. Có lúc con bước được vài bước rồi ngồi phịch xuống đất, có lúc đang đi lại loạng choạng hoặc vấp vào chính bàn chân của mình.
Nhưng nếu ba mẹ nhận thấy bé liên tục vấp, thường xuyên kéo lê chân, hay tuột gót giày hoặc đi lại rất khó khăn trong một đôi giày nhất định, có một điều đáng để kiểm tra:
Liệu đôi giày con đang mang có phù hợp với bàn chân và cách con di chuyển hay chưa?
Trẻ mới tập đi hay vấp có bình thường không?
Có.
Trong những năm đầu đời, trẻ vẫn đang học cách phối hợp nhiều chuyển động cùng lúc: giữ thân người thẳng, điều chỉnh trọng lượng cơ thể, nhấc chân, đặt chân xuống và lấy lại thăng bằng.
Vì vậy, việc bé:
-
Đi chưa vững.
-
Bước chân chưa đều.
-
Đôi khi bị loạng choạng.
-
Vấp ngã khi đổi hướng.
-
Ngồi xuống sau vài bước.
không nhất thiết là dấu hiệu bất thường.
Đặc biệt khi bé vừa bắt đầu tập đi, việc mất thăng bằng đôi lúc là một phần của quá trình làm quen với vận động.
Điều ba mẹ cần quan tâm hơn là tần suất, hoàn cảnh và cách bé vấp.
Nếu con chỉ thỉnh thoảng vấp khi đang học đi thì không cần quá lo lắng.
Nhưng nếu bé thường xuyên gặp khó khăn khi mang một đôi giày cụ thể, ba mẹ có thể thử kiểm tra lại đôi giày trước khi nghĩ đến những nguyên nhân khác.
Đôi giày có thể khiến bé dễ vấp hơn không?
Có thể.
Một đôi giày không phù hợp có thể làm việc di chuyển của bé trở nên khó khăn hơn.
Điều này thường liên quan đến những vấn đề rất đơn giản như giày quá rộng, quá dài, quá nặng hoặc phần đế quá cứng.
Hãy thử hình dung:
Bàn chân của bé còn nhỏ, bước chân chưa thật chắc. Nếu bên ngoài bàn chân lại phải mang thêm một đôi giày nặng hoặc rộng hơn nhiều so với kích thước chân, việc nhấc chân và đặt chân xuống có thể trở nên kém tự nhiên.
Bé có thể bắt đầu:
-
Kéo lê bàn chân.
-
Nhấc chân cao hơn bình thường.
-
Bước ngắn và nặng nề.
-
Dễ mắc mũi giày vào mặt sàn.
-
Tuột gót khi di chuyển.
Tuy nhiên, điều này không có nghĩa cứ bé vấp là do giày.
Đôi giày chỉ là một trong những yếu tố ba mẹ nên kiểm tra.
1. Giày quá rộng có thể khiến bé khó kiểm soát bước chân
Nhiều ba mẹ có thói quen mua giày rộng hơn một chút để con “đi được lâu”.
Suy nghĩ này khá phổ biến.
Nhưng nếu giày quá rộng, bàn chân có thể không được giữ ổn định bên trong giày. Khi bé bước, phần gót có thể nhấc lên hoặc bàn chân trượt về phía trước.
Đặc biệt với trẻ mới tập đi, khi khả năng kiểm soát bước chân vẫn chưa hoàn thiện, một đôi giày quá rộng có thể khiến bé càng khó làm quen với chuyển động.
Vì vậy, rộng hơn một chút để có không gian cho chân phát triển khác hoàn toàn với rộng đến mức bàn chân bị trượt bên trong giày.
2. Giày quá dài có thể khiến bé dễ mắc mũi giày
Đây là tình huống khá dễ gặp.
Ba mẹ mua giày lớn hơn size chân hiện tại vì nghĩ rằng:
“Con đang lớn nhanh, mua rộng một chút sẽ tiết kiệm hơn.”
Nhưng nếu phần mũi giày dư quá nhiều, khoảng cách giữa đầu ngón chân và mũi giày có thể khiến bé khó kiểm soát bước chân.
Khi bước về phía trước, phần mũi giày có thể dễ chạm sàn hoặc các vật nhỏ trên đường đi.
Với một em bé chưa thật sự vững, chỉ một chút cản trở cũng có thể khiến con mất thăng bằng.
3. Giày quá nặng khiến mỗi bước chân trở nên “nặng nề”
Ba mẹ thử cầm một đôi giày trẻ em và một đôi giày thật nhẹ trên hai tay.
Sự khác biệt có thể không lớn.
Nhưng với bàn chân nhỏ của trẻ, trọng lượng của giày lại trở thành một phần tải mà con phải mang theo trong từng bước.
Giày quá nặng có thể khiến bé khó nhấc chân, đặc biệt khi con mới bắt đầu tập đi.
Nếu ba mẹ thấy bé đi chân trần khá tự nhiên nhưng khi mang một đôi giày nhất định lại bắt đầu kéo lê chân, bước nặng hoặc dễ mất thăng bằng, hãy thử đổi sang một đôi nhẹ hơn và quan sát phản ứng của bé.
Đây là một cách kiểm tra đơn giản và thực tế.
4. Đế quá cứng có thể hạn chế chuyển động của bàn chân
Khi bước đi, bàn chân không phải một khối hoàn toàn cứng.
Các khớp và ngón chân tham gia vào quá trình chuyển trọng lượng từ phía sau ra phía trước bàn chân.
Vì vậy, một đôi giày có phần đế quá cứng có thể khiến bàn chân khó thực hiện những chuyển động tự nhiên này.
Ba mẹ có thể tự kiểm tra bằng cách:
Dùng một tay giữ gót giày, tay còn lại nhẹ nhàng bẻ phần mũi giày.
Nếu đế gần như không thể uốn cong, hãy cân nhắc xem đôi giày đó có thực sự phù hợp với giai đoạn tập đi của bé hay không.
Không cần chọn đế mềm nhũn.
Điều quan trọng là đế có độ linh hoạt phù hợp với chuyển động của bàn chân.
5. Đế trơn cũng là một yếu tố cần chú ý
Không phải mọi cú ngã đều liên quan đến kích thước hay trọng lượng của giày.
Nếu phần đế có độ bám kém trên bề mặt mà bé thường đi, con có thể dễ bị trượt khi bước hoặc đổi hướng.
Đặc biệt với trẻ đang tập đi, khả năng điều chỉnh bước chân còn hạn chế.
Vì vậy, khi chọn giày, ngoài độ nhẹ và linh hoạt, ba mẹ cũng nên kiểm tra độ bám của đế trên các bề mặt phù hợp.
Ba mẹ hãy quan sát cách bé đi thay vì chỉ nhìn đôi giày
Đôi khi, câu trả lời nằm ngay trong cách con bước.
Ba mẹ có thể quan sát 5 điều:
Bé có kéo lê chân không?
Nếu mũi giày thường xuyên chạm hoặc quệt xuống sàn, hãy kiểm tra xem giày có quá nặng, quá dài hoặc quá cứng hay không.
Gót chân có thường xuyên tuột khỏi giày không?
Nếu có, đôi giày có thể chưa phù hợp với hình dáng hoặc kích thước bàn chân của bé.
Bé có bước khác hẳn khi mang giày không?
Nếu bé đi khá tự nhiên khi chân trần nhưng trở nên nặng nề hoặc khó di chuyển khi mang một đôi giày cụ thể, đó là một dấu hiệu đáng để ba mẹ kiểm tra.
Bé có thường xuyên muốn tháo giày?
Không phải lúc nào trẻ tháo giày cũng vì giày không phù hợp.
Nhưng nếu con liên tục khó chịu, quấy hoặc tìm cách tháo giày ngay sau khi mang, ba mẹ nên kiểm tra xem giày có gây bí, chật, nặng hoặc khó chịu ở vị trí nào không.
Bé vấp trong mọi hoàn cảnh hay chỉ khi mang một đôi giày?
Đây là câu hỏi rất quan trọng.
Nếu bé vấp trong nhiều hoàn cảnh khác nhau, không chỉ khi mang giày, ba mẹ không nên vội kết luận nguyên nhân nằm ở đôi giày.
Khi nào ba mẹ nên thay đổi đôi giày?
Nếu nhận thấy đôi giày hiện tại:
-
Quá rộng hoặc quá dài.
-
Quá nặng.
-
Phần đế quá cứng.
-
Dễ tuột khỏi gót chân.
-
Khiến bé đi lại không thoải mái.
-
Có dấu hiệu đã chật so với bàn chân hiện tại.
ba mẹ có thể cân nhắc đổi sang một đôi phù hợp hơn.
Sau đó, hãy cho bé thời gian làm quen và tiếp tục quan sát cách con bước đi.
Đừng chỉ nhìn vào việc “bé có vấp hay không”.
Hãy xem con có bước tự nhiên hơn, thoải mái hơn và chủ động di chuyển hơn không.
Không phải cứ bé hay vấp là do đôi giày
Đây là điều Tinyfeet muốn nhấn mạnh.
Giày chỉ là một yếu tố.
Trẻ mới tập đi có thể vấp vì chưa quen giữ thăng bằng, chưa phối hợp tốt các chuyển động hoặc đơn giản là đang trong quá trình học cách kiểm soát cơ thể.
Nếu bé thường xuyên vấp ngã bất kể có mang giày hay không, gặp khó khăn rõ rệt khi đi lại, hoặc ba mẹ nhận thấy sự khác biệt bất thường giữa hai chân, hãy trao đổi với bác sĩ hoặc chuyên gia y tế để được đánh giá phù hợp.
Không nên tự quy mọi biểu hiện của trẻ cho giày dép.
Chọn giày cho bé tập đi: Đừng chỉ chọn “vừa chân”
Một đôi giày vừa kích thước chưa chắc đã là một đôi giày phù hợp.
Ba mẹ có thể kiểm tra thêm:
Nhẹ: Bé có thể nhấc chân dễ dàng.
Vừa chân: Không quá chật nhưng cũng không rộng đến mức bàn chân trượt bên trong.
Linh hoạt: Phần đế có thể uốn theo chuyển động tự nhiên của bàn chân.
Độ bám phù hợp: Giúp bé tự tin hơn khi di chuyển trên các bề mặt phù hợp.
Thoải mái: Bé có thể mang và di chuyển mà không liên tục khó chịu.
Đó là những yếu tố đáng quan tâm hơn việc chỉ nhìn vào kiểu dáng hay độ dày của đôi giày.
Tinyfeet – Nhẹ nhàng cùng con trên những bước chân đầu đời
Những bước đi đầu tiên của con chưa bao giờ hoàn hảo.
Có lúc con đứng vững, có lúc lại ngã xuống. Có lúc con bước rất nhanh, rồi vài giây sau lại loạng choạng.
Đó là cách con học.
Vì vậy, một đôi giày dành cho trẻ tập đi cũng nên được thiết kế theo tinh thần hỗ trợ chứ không làm cản trở chuyển động của con.
Tinyfeet hướng đến những đôi giày nhẹ, mỏng và linh hoạt, với phần đế TPR mỏng nhẹ giúp bảo vệ bàn chân mà vẫn tạo cảm giác vận động gần với tự nhiên.
Bởi điều Tinyfeet mong muốn không phải là làm cho mỗi bước chân của con trở nên “hoàn hảo”.
Mà là để con có thể tự tin bước thêm một bước, rồi thêm một bước nữa.
Lời kết
Bé mới tập đi hay vấp là chuyện không hiếm gặp.
Nhưng nếu con thường xuyên vấp khi mang một đôi giày nhất định, ba mẹ có thể dành vài phút kiểm tra lại:
Giày có quá rộng không?
Có quá dài không?
Có quá nặng không?
Đế có quá cứng không?
Gót có bị tuột không?
Đôi khi, chỉ một thay đổi nhỏ trong đôi giày cũng có thể giúp con cảm thấy thoải mái hơn khi tập đi.
Và quan trọng nhất, hãy nhớ rằng:
Đôi giày tốt không phải là đôi giày “giữ” bàn chân của con thật chặt, mà là đôi giày vừa đủ bảo vệ để con vẫn có thể tự do khám phá những bước chân đầu đời.
Ba mẹ tham khảo các mẫu giày chuẩn y khoa của Tinyfeet tại đây nhé!
